Hoeveel opdrachtgevers heb je nodig als zzp’er?

zzp aantal opdrachtgevers

Een wettelijk minimumaantal opdrachtgevers voor zzp’ers bestaat niet. De Belastingdienst hanteert geen vaste ondergrens, en je krijgt geen boete omdat je met minder dan drie opdrachtgevers werkt. Toch leven er over dit onderwerp veel misverstanden, en die worden duurder nu de handhaving per 1 januari 2025 weer volledig is hervat.

De mythe van drie opdrachtgevers

Nergens in de wet staat dat je als zzp’er minimaal drie opdrachtgevers per jaar moet hebben. Het idee bestaat al jaren, maar het is en blijft een misverstand. Bij Leidinggevers.nl zien we dit soort vuistregels vaker de ronde doen dan ze verdienen.

Het aantal opdrachtgevers is slechts één van de omstandigheden die meewegen bij de beoordeling van je ondernemerschap. Meer opdrachtgevers maken je niet automatisch zelfstandig, en minder maakt je niet automatisch een verkapte werknemer. De Belastingdienst kijkt altijd naar het geheel.

Wat de Belastingdienst wél beoordeelt

Bij de vraag of je als ondernemer of als schijnzelfstandige wordt gezien, weegt de Belastingdienst meerdere factoren tegelijk. Het gaat om het totaalplaatje, niet om één getal of één criterium.

De volgende elementen spelen een rol bij die beoordeling:

  • Zelfstandigheid zonder gezagsverhouding: geef jij zelf invulling aan hoe je het werk uitvoert?
  • Ondernemersrisico: loop jij financieel risico als een opdracht tegenvalt of wegvalt?
  • Presentatie van de onderneming: heb je een website, factuurstijl, inschrijving bij de KvK?
  • Spreiding van opdrachten: hoe verhoudt één opdrachtgever zich tot je totale omzet en werkuren?
  • Aantal en soort opdrachtgevers: niet doorslaggevend, maar wel een factor.

Geen van deze factoren staat op zichzelf. Wie op alle andere punten sterk scoort, hoeft niet meteen in de problemen te komen met één vaste opdrachtgever. Omgekeerd red je het niet met vijf opdrachtgevers als je feitelijk in een gezagsverhouding werkt.

Werken voor één opdrachtgever als zzp’er

Eén opdrachtgever is geen bewijs van loondienst. De wet en de jurisprudentie laten ruimte voor zzp’ers die langdurig of volledig voor één partij werken, mits de overige kenmerken van zelfstandig ondernemerschap aanwezig zijn. Er bestaat ook geen vast maximaal percentage van je omzet dat je bij één opdrachtgever mag verdienen.

Toch is langdurige afhankelijkheid van één opdrachtgever een risicofactor. Hoe groter het aandeel van die ene partij in je inkomsten en werkuren, hoe eerder de vraag opkomt of er feitelijk sprake is van een arbeidsrelatie. Dat geldt zeker nu de handhaving is aangescherpt.

Praktische vragen die je jezelf kunt stellen als je voor één opdrachtgever werkt:

  • Bepaal jij zelf hoe, wanneer en waar je werkt?
  • Kun je de opdracht delegeren aan iemand anders?
  • Loop jij risico als de opdracht niet naar tevredenheid wordt afgerond?
  • Werk je ook voor andere klanten, of ben je daartoe vrij?
  • Is de samenwerking vastgelegd in een overeenkomst die recht doet aan de feitelijke situatie?

Geen maximum, maar ook geen vrijbrief voor te veel klanten

Er bestaat evenmin een wettelijk maximum aan het aantal opdrachtgevers. In theorie kun je tegelijk voor twintig partijen werken. In de praktijk heeft dat een keerzijde: te veel klanten tegelijk vergroot het risico op gemiste deadlines en kwaliteitsverlies. Een goed gevulde portefeuille is dus geen vrijbrief om overal ja op te zeggen.

Een opzegtermijn van bijvoorbeeld één maand hanteren is gebruikelijk in de markt, al is er geen wettelijke regeling die dit voorschrijft. Goede afspraken vooraf voorkomen discussies achteraf, zeker bij langlopende opdrachten.

Handhaving vanaf 2025 en de nieuwe Zelfstandigenwet

Sinds 1 januari 2025 handhaaft de Belastingdienst weer volledig op schijnzelfstandigheid. Het handhavingsmoratorium dat jaren gold, is beëindigd. Dat betekent dat fiscale gevolgen kunnen ontstaan wanneer een arbeidsrelatie ten onrechte als zzp-opdracht is behandeld.

In 2026 legt de Belastingdienst nog geen verzuimboetes op, maar vergrijpboetes zijn dan al wel mogelijk. Wil je weten waar je staat, controleer dan nu of de feitelijke invulling van je opdrachten overeenkomt met de afspraken op papier.

In oktober 2026 heeft het kabinet een voorstel voor een nieuwe Zelfstandigenwet in internetconsultatie gebracht. De beoogde ingangsdatum is januari 2028. Die wet kan de beoordeling van zelfstandigheid verder vormgeven, maar de kernvraag blijft dezelfde: werk je feitelijk als ondernemer, of vervul je in de praktijk een rol die bij een werknemer past?

Spreiding van je klantenportefeuille

Spreiding wordt door meerdere partijen steeds belangrijker gevonden, en dat is niet zonder reden. Wie voor meerdere opdrachtgevers werkt, versterkt doorgaans de zichtbaarheid van zijn of haar ondernemerschap. Dat heeft zowel fiscale als praktische voordelen.

Bij Leidinggevers.nl adviseren we om spreiding niet als doel op zich te zien, maar als uitkomst van een gezonde bedrijfsvoering. Wie actief acquisitie doet, zijn netwerk onderhoudt en regelmatig zichtbaar is in de markt, bouwt vanzelf een bredere klantenportefeuille op. Dat beschermt ook bij het wegvallen van een grote opdracht.

Concrete stappen om spreiding te vergroten zonder je bestaande opdrachten te verwaarlozen:

  1. Blokkeer wekelijks tijd voor acquisitie, ook als je volledig bezet bent.
  2. Houd contact met eerdere opdrachtgevers, ook buiten actieve opdrachten.
  3. Maak je beschikbaarheid zichtbaar via je website of professionele netwerken.
  4. Stem nieuwe opdrachten af op je capaciteit om kwaliteitsverlies te voorkomen.
Foto van Jelte van Renswoude
Jelte van Renswoude

Jelte van Renswoude schrijft over ondernemerschap, zakelijke ontwikkelingen en de uitdagingen van het moderne bedrijfsleven. Zijn interesse ligt bij onderwerpen als strategie, marketing, innovatie en leiderschap. In zijn artikelen combineert hij praktische inzichten met een frisse kijk op ondernemen, waarbij hij complexe onderwerpen toegankelijk maakt voor ondernemers en professionals.